sutla't babarahin. Bagay naman sa paghihiyas ay nangagk��kuwint��s ng tinanikalang ginto na ini��kid sa liig at ang pagkak��kawing-kaw��ng ay gaya ng sa m~ga taga Europa; nangagsusu��t sa bisig at galang-galangan ng kalombigas (pulsera) na gintong tinipi at may any��ng sarisari, na tuloy sin��saglitan n~g mahahalag��ng bat��ng kawigin at ��gata, puti't bugh��w ang m~ga pinakamah��l. An��ng iba'y gumagamit din ng garing; at sa m~ga daliri naman ay nangagsisingsing n~g ginto't iba't ibang bat��.
Sa ibang dako naman (sa katagalugan marahil) ay may kaibh��n dahil sa nangagbabaro at nan~gags��salawal ang mga lalaqui, at kung may pinar��roonan �� napasa sa simbahan (sa pagparoon lamang sa m~ga simbahan, sa akal�� ko) ay nananamit n~g isang kasuutang kulay itim na kung tawagi'y sarampuli. Ang kasuotang ito'y mahaba na abot hangang paa at ang mangas ay makipot na di umano'y isang kasuotang lubhang mahinh��n. Kung isuot ito ng mga tagalog ay buo at parang sapot, na ano pa't sa ulo pinapagd��raan at isang kasuotang karaniwan. Ang m~ga babayi naman ay nangagbabaro at nangagsasaya, at kung may pinaroroonan (sa pagpa sa simbahan din marahil) ay gumagamit n~g isang pantakip sa ulo na abot hangang paa at kulay itim ang pinakapipiling kulay, sak�� nangagtatapis; nguni't ito'y higit na inuugali sa katagaluga't kapanayan kay sa kabisayaan. Bukod dito'y nan~gaglalagay sila sa buhok n~g pusod na tangalin (postizo) na ang ipinang-aalalay ng lalaki't babae ay ipit na ginto �� pilak na may bat��ng perlas_ �� diamante sa pinakaulo, at kung hindi naglulugay n~g buh��k ang lalaki ay nagtatal�� sa noo ng pany? na kung tawagi'i purug at ang mga babae nam��n kung napasasadaan ay nan~gagsasalakot na ang tawag sa Bisaya'y sarok.
Sa lalawigan nang Sambales, ang lalaki'y nag-aahit n~g buh��k sa harap��n ng ulo at sa kaymotan ay nag-iiwan ng isang kump��l na lug��y na, an�� Rizal, ang ayos na ito n~g pagbubuhok sa Sambales at ang pananamit ng m~ga taga Bisaya, ay nahahawig sa kimono_ Hap��n, At ang mga babae sa lalawigang it�� ay nan~gagbabaro ng sarisaring kulay at nangagsasaya rin, at ang m~ga may mahal na uri ay nangagkukundiman, nangagsusutla at nan~gananamit ng iba't ibang k��yo na pinamumutihan ng ginto at n~g sari-saring gay��k na palaw��t; nan~gagkukuwintas ng tinanikalang ginto, nangagkakalombigas (pulsera) sa galang-galangan, nangaghihikaw sa tain~ga ng makapal na tiping ginto at nangagsisings��ng sa daliri ng ginto rin at sari-saring hiy��s.
Sa Katanduanes naman ay nangagsasaya ang m~ga babae ng ayon sa ugali ng m~ga taga Bisaya, nan~gagsisigamit ng mahahabang balabal, ang buh��k ay pus��d, na mainam ang pagkasuklay at sa noo'y may sint��s na nababatikan n~g ginto, na ang luwang ay dalawang dali. Sa bawa't tainga ay nakahikaw n~g tatlo, isa sa kaugalian ngayon at ang dalawa'y sa may dakong ita��s na magkasun��d: at marahil ay ang m~ga ito rin an sinasabi ni P. Chirino na nagsisipaggay��k n~g kakatwa sa bukong-bukong.
Ang mga taga Bisaya naman ay nan~gaggugupit n~g buh��k na kagaya ng sa dating kaugalian sa Espa?a at nangagpipinta sa katawan ng sari-saring any? at kulay. Ang pagkakapinta'y mainam at bagay-bagay at anang iba'y hindi lamang katawan ang pinipintahan kundi pati n~g baba't kilay. Ang paraan n~g pagpipinta, bago gaw��n ay ginuguhitan muna ng m��n~gan~gatha ng akalang ma��ayo't m��babagay sa katawan at gayon din sa pagkalalaki �� pagkababae, saka pinipintahan. Ang panguhit na ginagamit ay kawayang parang pincel na matulis ang dulo at siyang ipinangduduro hangang sa lumabas ang dugo, saca binub��dburan n~g pulb��s, �� kung dili ay usok n~g sahing na maitim, na kailan ma'y di na mangungupas. Hindi pinipintahang bigla ang boong katawan, kundi bahabahagi, at datiha'y hindi muna nagpipinta hangang hindi makapapamalas ng anomang katapan~gan. Ang mga bata'y hindi nagpipinta ng n~guni't ang m~ga babae ay nagpipinta ng Isang boong kamay at ng bahagi n~g ikalaw��. Dito sa pulo ng Luz��n ay nangagpipint�� rin ang mga taga Iloko, hindi lamang lub��s na kagaya ng sa m~ga taga Bisaya. Sa paghihiy��s ay nan~gaghihikaw ng malalaking hikaw na ginto at garing at nan~gagk��kalombigas; sa ulo'y nangakakulub��ng n~g uk��ng Wari turbante_ na may bat��kbat��k na ginto; nangagbabaro ng makipot at mahaba na walang liig, at sa harap��n isin��sar��. Hindi nan~gagsasalawal, kundi bah��g lamang na ibinibigkis sa harap��n. Ang m~ga babae'y may magagandang anyo't kilos, malilinis at, makikisig na lumakad; ang buhok ay mait��m mahaba at nakapus��d, nangakatapi sa baywang n~g kay��ng sari-saring kulay at nangakabaro ng walang liig; hindi nagsisipagsuot sa paa, n~guni't, nangaghiyas na nagsisipagkuwint��s n~g ginto, nagsisipaghikaw at nagsisipagkalombigas.
Bagay nam��n sa kalinisan, lalaki't babae at lalo na ang m~ga m��ginoo, ay totoong malinis sa kanikanyang katawa't bihis; nan~gagpapaitim na mainam ng buh��k na nagsisipaggugo at nagsisipaglan~gis n~g l��ng��ng may pabang��. Sa n~gipin ay lubhang maingat na lahat, na mula sa pagkabata ay pinapantay ng m~ga bato't iba pang mga kasangkapang pangkiskis at pinaiitim hangang sa tumanda, na tuloy sinasaglitan n~g ginto at nililinis pagkakain at pagkakagising.
Bata't matanda ay naliligo sa m~ga ilog at sa malaking bangbang na,
![](qr/35393/7.png)
Continue reading on your phone by scaning this QR Code
Tip: The current page has been bookmarked automatically. If you wish to continue reading later, just open the
Dertz Homepage, and click on the 'continue reading' link at the bottom of the page.